پلاسمای غنی از پلاکت یا پی آر پی PRP در پیوند مو

  • 0

پلاسمای غنی از پلاکت یا پی آر پی PRP در پیوند مو

دسته: خدمات ما

 

مقدمه: پلاسما غنی از پلاکت یا پی آر پی (PRP)

آقایان و بانوانی که به فکر کاشت یا پیوند مو می افتند، احتمالا ابتدا به بررسی این موضوع می پردازند، از جمله جستجو در وب یا اینترنت. یک جستجوی اینترنتی از واژه کاشت مو یا «پیوند مو» و اصطلاحات مربوطه ممکن است بحث را به سمت “پلاسمای غنی از پلاکت” و یا به اختصار PRP ببرد، که به عنوان روشی برای افزایش ترمیم و رشد مو پس از پیوند مو توصیف شده است. منابع فراوانی را می توان یافت  که از کاربرد پی آر پی PRP در پزشکی ورزشی به منظور تسریع بهبودی پس از آسیب سخن گفته اند. و البته باید گفت برخی از مقالات اینترنتی، ادعاهای عجیب و غریبی را در مورد پی آر پی PRP  مطرح کرده اند.

 

چگونه پی آر پی PRP در پیوند مو استفاده می شود؟ هدف از آن چیست؟ آیا واقعا پس از عمل پیوند مو بهبودی تسریع  و به رشد موها کمک می کند؟

روش پیوند مو در اغلب موارد در طی یک  جلسه و یا در جلسات متعدد فولیکول های مو از یک محل دهنده در پوست پشت سر بیمار برداشته شده و بر روی پوست سر در محل دریافت کننده قرار داده می شود ( در طی جلسه ای که چندین ساعته به طول می انجامد ). برای برخی از بیمارانی که مایلند و یا دچار مشکلات دیگر پزشکی هستند، انجام کار در طی جلسات متعدد ممکن است انتخاب بهتری باشد.

در طی 3 تا 6 ماه پس از پیوند مو، بیشتر فولیکول های پیوند شده رشد می کنند و در محل جدید خود مو تولید می کنند. نتیجه پیوند برخی از فولیکول های پیوند شده در محیط جدید خود موفق نبوده و رشد نمی کنند.

جستجو در جهت یافتن راهی برای افزایش بقای فولیکول های موی پیوند شده و تسریع بهبودی با حداقل رد زخم متعاقب پیوند، منجر به آزمودن پی آر پی PRP  شد. در حال حاضر مقالات فراوانی در مورد استفاده از پی آر پی PRP در پزشکی ورزشی، جراحی ارتوپدی و جراحی دندان و تعدادی دیگر از زمینه های پزشکی و جراحی با هدف ترمیم بافتی و بهبودی پس از جراحی یا آسیب دیدگی ها وجود دارد که روز به روز بر تعداد آنها افزوده می گردد.

کنکاش در سوالاتی که در مورد پی آر پی PRP مطرح می شود ممکن است بهترین دیدگاه را در مورد پلاکتها و پی آر پی (پلاسمای غنی از پلاکت) در اختیار شما قرار دهد.

 

پلاکتها چه هستند؟

پلاکت ها و همینطور سلول های قرمز و سفید، اجزاء بیولوژیکی (زنده) خون هستند. بر خلاف گلبولهای قرمز و سفید، پلاکتها هسته ندارند و بنابراین واجد شرایطی نیستند که تحت عنوان “سلول” نامگذاری شوند. آنها تا حدی کوچکتر از گلبولهای قرمز و سفید هستند.

احتمالا پلاکت ها بیشتر به عنوان اجزاء سیستم انعقادی (لخته شدن) خون شناخته می شوند. وقتی آسیب، یک رگ خونی را پاره می کند و باعث خونریزی می شود، پلاکت ها به سرعت فعال شده و باعث تشکیل لخته می شوند تا خونریزی را بند آورند. پلاکتها از این طرق به شکل گیری لخته کمک می کنند: (1) شرکت در رهاسازی آبشاری از عوامل شیمیایی ضروری برای روند تشکیل لخته، (2) تغییر شکل و چسبیدن به یکدیگر برای اتصال به محل خونریزی به منظور تشکیل یک مانع فیزیکی در برابر خونریزی . این مانع فیزیکی شامل پلاکت های به هم چسبیده و فیبر(رشته) های هموستاتیکی به نام فیبرین است.

اما پلاکتها چیزی بیشتر از پاسخ دهنده های خط اول به آسیب خونریزی دهنده هستند. هر پلاکت همچنین یک انبار بیوشیمیایی از مولکول های تنظیم کننده، مولکول های پیام دهنده و مولکول های فاکتور (عامل) رشد است که در بهبود و ترمیم بافت ها و همچنین واکنش سریع به آسیب ها شرکت می کند. مولکول های فاکتور رشد درون پلاکت ها عبارتند از:

  •     فاکتور رشد مشتق از پلاکت  (PDGF)، باعث رشد رگهای خونی، تکثیر سلولی و تشکیل پوست می شود.
  •     فاکتور تبدیل کننده رشد بتا  (TGF-b)، باعث رشد ماتریکس (بافت زمینه ای) بین سلول ها و متابولیسم استخوانی می شود.
  •     فاکتور رشد اندوتلیال عروقی  (VEGF)، موجب شکل گیری عروق خونی می شود.
  •     عامل رشد اپیدرمی (EGF) ، موجب رشد و نمو سلول ها، تشکیل عروق خونی و تشکیل کلاژن می شود.
  •     رشد فاکتور فیبروبلاستی 2 (FGF-2) ، باعث رشد سلول های تخصصی و تشکیل عروق خونی می شود. و،
  •     فاکتور رشد شبه انسولینی (IGF) ، که تنظیم کننده فیزیولوژی طبیعی تقریبا در هر نوع سلول موجود در بدن است.

تمامی این عوامل رشد، فرايندهای فیزیولوژیکی را شروع و ایجاد می کنند تا به بازتوانی بافتی و سلامت پس از آسیب کمک شود. فاکتورهای رشد همچنین در فرایندهای فیزیولوژیکی معمول نظیر تشکیل رگ های خونی نقش دارند.

دلیل استفاده از پی آر پی PRP در جراحی این است که به طور مصنوعی تعداد پلاکت ها در یک منطقه افزایش یابد، چرا که ذخیره عوامل رشد در پلاکت ها می تواند در ایجاد بازسازی بافتی، ترمیم و سلامت بافت ها مورد استفاده قرار گیرد.

 

پی آر پی PRP چیست؟

پی آر پی PRP پلاسمای خون حاوی غلظت پلاکت هایی چندین برابر بیشتر نسبت به خون معمولی است. پی آر پی PRP “اتولوگ” است، به این معنی که از بدن خود بیمار می آید. این مشابه کاریست که در عمل جراحی انجام می شود، به اینصورت که بیمار خون خود را قبل از عمل جراحی اهدا می کند تا در هنگام جراحی در صورت نیاز به انتقال خون از خون خودش استفاده گردد. مثال دیگر برداشتن و پیوند پوست خود بیمار برای عمل جراحی پلاستیک است. از آنجایی که پی آر پی PRP اتولوگ است، هیچگونه پتانسیلی برای ایجاد واکنش ایمونولوژیک (حساسیتی) خارجی ندارد. پی آر پی PRP  از لحاظ ایمنولوژیک خنثی است.

 

پی آر پی PRP در پزشکی ورزشی

در پزشکی ورزشی، با توجه به استفاده از پی آر پی PRP در درمان مشکلات عضلات، استخوان ها و آسیب های مفصلی در ورزشکاران حرفه ای نامدار، توجه بیشتری را به خود جلب کرده است. از جمله ستاره های ورزشی که تحت درمان با پی آر پی PRP قرار گرفته اند عبارتند از: تایگر وودز، هینز وارد، تاکاشی سایتو و خوزه ریز. در هر یک از این ورزشکاران، بدون نیاز به عمل جراحی، با وجود دوران نقاهت کوتاه مدت، پی آر پی PRP بهبودی سریعی را ایجاد کرده است.

به موازات گسترش استفاده از PRP در پزشکی ورزشی، هشدارهای احتیاطی در مورد پذیرش بدون مطالعه پی آر پی PRP در «کاربردهای درمانی عجیب» آن نیز افزایش یافته است. با وجودی که نتیجه درمان پی آر پی PRP اغلب مثبت است، هنوز اطلاعات علمی بی طرفانه ای از بررسی های بالینی کنترل شده وجود ندارد که در آن درمان پی آر پی PRP به طور عینی با سایر درمان ها برای همان شرایط مقایسه شده باشد.

 

پی آر پی PRP در ارتوپدی و دیگر تخصص های پزشکی

استفاده از پی آر پی PRP برای درمان زخم در ارتوپدی، جراحی ایمپلنت دندان و سایر تخصص های جراحی نیز در حال افزایش است. استفاده ایمن از پی آر پی PRP در جراحی مغز و اعصاب، چشم پزشکی، اورولوژی، جراحی قلب، جراحی قفسه سینه، عمل جراحی فک و صورت و جراحی زیبایی ثبت شده است. تایید این استفاده ها توسط اداره غذا و داروی ایالات متحده (FDA) تا زمانی که استفاده از این روش فقط بخشی از فرایند درمان باشد و ادعاهای تبلیغاتی در مورد اثربخشی آن انجام نشده باشد، لازم نیست. آکادمی جراحی ارتوپدی آمریکا (AAOS) در مقاله ای ذکر کرده است: با وجودی که  پی آر پی PRP می تواند در بهبود ساختار بافت نرم، رشد استخوان و ترمیم زخم مفید باشد، برای تعیین مشکلاتی که استفاده از پی آر پی PRP به طور بالقوه توجیه می شود، تحقیقات بیشتری لازم است.  AAOS به این نکته هم اشاره کرده که استفاده از پی آر پی PRP در همه بیماران مناسب نمی باشد.

 

پی آر پی PRP از منظر تاریخی

بیش از 30 سال است که تکنیک های تولید پی آر پی یا پلاسمای غنی از پلاکت (PRP) و استفاده از آن برای افزایش سرعت بهبودی زخم پس از آسیب بافتی، شناخته شده است. در بیشتر این دوره ی زمانی، استفاده از پی آر پی PRP در مورد بیماران شده به دلیل جراحی بوده است. فقط تعداد کمی از مطالعات مقدماتی وجود داشته که دارای وسعت قابل توجه یا طراحی خوب بوده است. تا همین 10 سال قبل استفاده از پی آر پی PRP به دلیل مشکلات فنی در تولید پی آر پی PRP محدود بوده است.

پیشرفت های تکنولوژیک باعث شده که آماده سازی پی آر پی PRP سریع تر و خودش کارآمدتر شود و استفاده از آن در تخصص های جراحی رو به افزایش بگذارد. ترمیم و پیوند موها یکی از زمینه های ویژه ای بود که در آن پی آر پی PRP شروع به استفاده شد.

 

پی آر پی PRP چگونه تولید می شود؟

پلاکت های پی آر پی PRP از خون خود بیمار گرفته می شود:

  •     مانند خونگیری برای انجام آزمایش، خون به وسیله سرنگ از بازوی بیمار گرفته می شود.
  •     خون گرفته شده در یک سانتریفیوژ قرار داده می شود و برای مدت زمان مشخصی چرخانده می شود.
  •     سانتریفیوژ “گلبول های قرمز و سفید” و پلاکتها را می چرخاند و آنها را در سطوح مختلف ظرف مربوطه متمرکز می کند. پلاسمای خون که از لحاظ پلاکت غنی است از سطح مربوطه اش کشیده می شود. پلاسمای که تحت عنوان پلاسمای غنی از پلاکت یا پی آر پی PRP شناخته می شود، نسبت به پلاسمای طبیعی در هر سانتی متر مکعب دارای 4 تا 8 برابر پلاکت بیشتری می باشد. بلافاصله پس از جداسازی پی آر پی PRP از خون، این ماده آماده تزریق به نقطه مورد نظر می باشد.

 

پی آر پی PRP در پیوند مو

قابلیت استفاده از پی آر پی PRP برای تسریع ترمیم و رشد مو پس از پیوند مو در سه کاربرد عملی آن متمرکز شده است:

 

  •     برای حفظ و تقویت قابلیت زنده ماندن فولیکول مو در طول و پس از پیوند مو؛
  •     برای تقویت و بهبود ترمیم بافت و بهبودی پس از پیوند مو؛ و،
  •     برای تقویت فولیکول های موی خفته و تحریک رشد مجدد موهای جدید.

 

برای حفظ و تقویت قابلیت زنده ماندن فولیکول مو

در فاصله زمانی که فولیکولهای مو از ناحیه اهدا کننده پوست سر برداشته می شوند و تا زمانی در یک منطقه گیرنده پیوند زده می شوند، آنها به چندین دلیل مستعد آسیب هستند:

  •     کم آبی، اگر فولیکول های اهدا شده در فاصله زمانی بین برداشته شدن و پیوند شدن مرطوب نباشند؛
  •     کمبود اکسیژن و مواد مغذی به علت جدا شدن از جریان خون در طول دوره زمانی بین برداشت تا پیوند؛
  •     تغییرات دما و اسیدی / قلیایی (PH) در محیط فولیکول؛ و،
  •     آسیب دیدگی عروق هنگامی که فولیکول های اهدا شده در محل دریافت پیوند داده می شوند و باید دوباره برای داشتن جریان خون انطباق پیدا کنند.

یک رویکرد رایج برای حفظ قابلیت زنده ماندن فولیکول موی برداشته شده در طول دوره انتقال این است که آنها را در یک محلول که محیطی مناسب از لحاظ درجه حرارت مناسب، تعادل شیمیایی و عرضه مواد مغذی است، ذخیره و نگهداری کنند. تحقیقات اخیر نشان داده است که اضافه کردن پی آر پی PRP به محلول نگهدارنده باعث بهبود قابلیت حیات فولیکول در طی و پس از پیوند، بهبود ترمیم پس از پیوند و افزایش رشد مو در فولیکول های پیوند شده است. یک رویکرد که توسط برخی از محققان مورد حمایت قرار گرفته این است که فولیکول های موی اهدا شده را درست قبل از پیوند، به پی آر پی PRP  فعال شده آغشته می کنند.

محققان گزارش کرده اند که پی آر پی PRP به دلیل اثر عوامل رشد پلاکتی بر سلول های بنیادی فولیکول مو، باعث افزایش رشد مو از فولیکول ها می شود. فاکتورهای رشد پلاکت باعث تغییر سلول های بنیادی فولیکول از حالت خواب به حالت فعال می شوند تا روند تولید مو را آغاز کنند. با وجودی که محققین چنین فعالیتی را گزارش کرده اند، ادعاهای تبلیغاتی در مورد اثربخشی پی آر پی PRP در موارد طاسی پوست سر احتمالا واقع بینانه نیست و FDA آن را تایید نکرده است.

 

برای تقویت و بهبود ترمیم بافت و بهبودی پس از پیوند مو

در طی روند ترمیم بافت و بهبودی پس از آسیب جراحی، عوامل رشدی که در پلاکت ها ذخیره شده اند، در محل آسیب بافتی آزاد می شوند و باعث بهبودی و ترمیم بافت می شوند. جراحان برای ترمیم زخم در بیماران بستری شده جراحی از عوامل رشد فردی مانند PDGF استفاده می کنند. منطق استفاده از پی آر پی PRP در کاشت موی سرپایی، استفاده از ترکیب کاملی از عوامل رشد پلاکتی است تا روند ترمیم را بهبود بخشیده و تشکیل بافت اسکار (جوشگاهی) را به حداقل برساند و همچنین موجب افزایش حداکثری رشد مو در فولیکول های پیوندی شود.

یک روش توصیفی از کاربرد پی آر پی PRP در برش های پوست سر، به صورت تزریق ژل پی آر پی PRP به زخم ها در زمان بخیه کردن آنهاست. پزشکان و محققان با استفاده از این روش افزایش سرعت بهبود زخم در محل پیوند را گزارش کرده اند. این گزارش ها معمولا حاصل تجریباتی فردی و یا تعداد کمی از موارد است. چنین گزارش هایی تعریف آزمایش های بالینی را مصداق نمی بخشد که برای مثال در ایالات متحده برای درخواست تایید FDA برای استفاده از PRP به طور خاص در پیوند مو با ادعاهای کارآیی و ایمنی مورد نیاز است. بعضی از محققان پیشنهاد می کنند که پی آر پی PRP نباید به صورت معمول در پیوند مو مورد استفاده قرار گیرد تا ترمیم را افزایش دهد، اما ممکن است بتوان از آن در بیماران مبتلا به آسیب یا اسکار قبلی در محل پیوند استفاده کرد. محققانی که مخالف استفاده معمول از پی آر پی PRP در پیوند مو هستند، نیاز به اطلاعاتی بیشتر حاصل آزمایشات بالینی گسترده تری را دلیل می آورند.

 

برای رویش مجدد موهای خفته

پس از مشخص شدن افزایش رشد موهای پیوند شده متعاقب استفاده از پی آر پی PRP ، محققان مطالعه کوچکی برای بررسی اثرات پی آر پی PRP روی فولیکولهای موی کاشت نشده خفته را انجام دادند. در این مطالعه فرض شده است که عوامل رشد پلاکتی می توانند فولیکول های مو را از خواب بیدار کنند و موهای جدید تولید نمایند. پس از آسیب عمدی ظریف روی پوست سر (برای فعال سازی پلاکت ها)  پی آر پی PRP در  در محل مورد نظر تزریق گشت. افزایش رشد مو و قطر مو ها در طول 4 ماه بعد و توقف افزایش رشد در طی 4 ماه دوم مشخص گردید. این کاربرد استفاده از پی آر پی PRP همچنان به عنوان روشی تجربی انجام می شود.

 

ایمنی، عوارض، موارد منع پی آر پی PRP

پی آر پی PRP از لحاظ ایمنولوژیک خنثی است و هیچ گونه خطر آلرژي و واکنش های حساسيتی به مواد خارج از بدن ندارد.

باید در هر مرحله از آماده سازی و کاربرد پی آر پی PRP نکات استرلیزه بودن رعایت شود. اگر فرد مبتلا به بیماری زمینه ای باشد که او را مستعد به عفونت کند، رعایت نکات استرلیزه بودن بسیار مهم است.

بعد از استفاده از ژل پی آر پی PRP ، دوره ای کوتاه از التهاب در محل زخم ممکن است توسط بیمار تجربه شود. این التهاب ممکن است به دلیل آزاد شدن فاکتورهای رشد پلاکتی در محل زخم باشد.

برخی از مشکلات پزشکی ممکن است از موارد منع مصرف پی آر پی PRP باشد. بسیاری از این موارد، منع مطلق مصرف نیستند زیرا این مشکلات از بیماری به بیمار دیگر متفاوت است. عاقلانه است در مواردی که استفاده از پی آر پی PRP  مطرح می شود، با یک پزشک متخصص پیوند مو مشورت انجام شود.

 

آیا پی آر پی PRP توسط اداره غذا و داروی ایالات متحده (FDA) تایید شده است؟

در ایالات متحده استفاده از پی آر پی PRP به عنوان بخشی از روند بالینی پیوند مو، مستلزم تایید FDA نیست، همانطور که استفاده از انتقال خون در طول یا بعد از جراحی نیازی به تایید FDA ندارد. استفاده از پی آر پی PRP در ایالات متحده به عنوان بخشی از درمان جراحی پذیرفته شده است و تحت نظارت FDA قرار ندارد.

با این حال:

    در ایالات متحده، تهیزات مورد استفاده برای تهیه پی آر پی PRP باید دارای تاییدیه FDA باشد. قانون فدرال ملزم کرده است که تولیدکنندگان تجهیزات پزشکی قبل از ارائه آنها برای فروش باید تاییدیه محصولات را دریافت کنند. عدم داشتن تأییدیه یا پیش فروش آنها قبل از گرفتن تاییدیه برای چنین دستگاههایی نقض قانون ایالات متحده است. داشتن تأییدیه ترخیص کالا به این معنی ست که این یک دستگاه امن و موثر است.

 FDA ، پی آر پیPRP  را به عنوان یک دارو به ویژه برای استفاده در پیوند مو تایید نکرده است. تأییدیه FDA بر مبنای شواهد عینی از اثربخشی (به عنوان مثال، بهبود ترمیم، افزایش رشد مو) و ایمنی می باشد. ادعاهایی دال بر اینکه پی آر پیPRP  توسط FDA برای استفاده در پیوند مو تایید شده، نادرست است. ادعاهای تبلیغاتی در مورد تایید اثربخشی پی آر پیPRP  در افزایش رشد مو ممکن است نقض پروتکل FDA در مورد ادعاهای پزشکی باشد.

تقریبا تمامی مطالب ذکر شده در ایران هم مصداق دارد و پی آر پی به تایید اداره غذا و داروی ایران هم نرسیده است ولی باید این نکته بسیار مهم را در نظر داشت که با توجه به اینکه پی آر پی از خون خود فرد به دست می آید و ویژگی ها و قابلیت های خون افراد مختلف با یکدیگر متفاوت است لذا ما با یک داروی استاندارد شده سروکار نداریم تا این ادارات بتوانند برای آن تاییده صادر کنند.

 

مطالب مرتبط:

پی آر پی PRP چیست؟

پی آر پی PRP برای ریزش مو

هزینه پی آر پی PRP

مزوتراپی مو

مزوتراپی چیست

تفاوت پی آر پی و مزوتراپی

مقایسه کاشت مو با پی آر پی

تفاوت پی آر پی با مزوتراپی


نظر بگذارید